Post | maart 2026 | Doe es gewoon vrijwillig | 3 min lezen

De jonge helden van Oorlogsmuseum Medemblik

Ze zijn 14 en 15 jaar oud, maar praten met opmerkelijke nuchterheid over oorlog, verantwoordelijkheid en techniek. In het Oorlogsmuseum Medemblik lopen jonge vrijwilligers Sil Tensen uit Wervershoof en Wessel van der Gragt uit Onderdijk rond alsof het hun tweede thuis is. Tussen legertrucks, pontonbruggen en een nagebouwd dorpswijkje uit de jaren veertig geven ze met aanstekelijk enthousiasme een rondleiding. “Hier konden onderduikers zich verstoppen", wijst Wessel.

Redactie: Paul Luiken, NHD - Foto's: Marcel Rob

De twee beste vrienden zitten op scholengemeenschap De Dijk in Medemblik. Via een maatschappelijke stage kwamen ze in november 2024 bij het museum terecht. Sil. “Er waren twee opties: het museumgedeelte of de werkplaats. Wij vroegen of we ze allebei mochten doen.” Dat mocht. “De stage was eigenlijk zo voorbij,” zegt Wessel. “We wilden graag blijven.” Ze begonnen met schoonmaken en eenvoudige klussen, maar al snel bleek hun technische interesse. Motoren, ontstekingen; alles wat groot is en kracht heeft, trekt de mannen. Inmiddels draaien ze volop mee in het onderhoud van de historische voertuigen.

In de werkplaats staan legertrucks die de WOII nog hebben meegemaakt. “De meeste zijn 82 jaar of nog ouder", zegt Sil. “Wij zorgen dat ze blijven rijden. Assen doorsmeren, onderdelen nalopen, banden controleren. Je leert hoe zo’n motor in elkaar zit. Alles is overzichtelijk. Geen elektronica, geen sensoren. Je ziet het motorblok gewoon liggen.” Wessel knikt. “Als je bij een moderne auto de motorkap opendoet, zie je alleen maar plastic kappen en kabels. Hier is het puur mechaniek.” Dat sleutelen geeft voldoening. “Als je iets repareert en het doet het weer, dat is het mooiste wat er is", zegt Wessel. “Dan bewijs je jezelf. Wat we zelf het mooist vinden? Meerijden! Dan laat je zien dat het gelukt is een oud voertuig op de weg te houden.” Sil vult aan: “Dat is vreugde!”

Oorlogsboeken

Toch draait hun betrokkenheid niet alleen om techniek. De interesse in oorlog is er al langer. “Ik vond het altijd al interessant", zegt Wessel zorgvuldig. “Niet dat ik het leuk vind, maar het trok me. Waarom doen mensen zoiets? Waarom schieten ze elkaar dood?” Hij leest veel oorlogsboeken en kijkt documentaires. “Wat je ziet, is echt gebeurd. Dat maakt indruk. Je denkt: we zijn toch allemaal mensen?” Sil vult aan: “Wat bereik je ermee? Dat vraag ik me altijd af.”

De gruwelen van bijvoorbeeld Auschwitz laten hen niet onberoerd. “Het is bizar", zegt Wessel. “Maar je moet ervan leren. Zodat het niet nog een keer gebeurt.” Ze beseffen ook hoe gemakkelijk je achteraf stoer kunt praten over verzet of heldendaden. “Je kunt wel zeggen dat je in het verzet zou gaan,' zegt Sil, “maar de gevaren waren ongekend groot.”

Pontonbrug

In het museum komt die geschiedenis dichtbij. Niet alleen in verhalen, maar ook in materieel. Zo helpen ze bij het onderhoud van een pontonbrug. Tijdens evenementen wordt die daadwerkelijk opgebouwd. “Dan zie je hoe het in de praktijk werkte", zegt Sil. De begeleiding noemen ze 'fantastisch!' De oprichter van het museum loopt nog altijd rond in de werkplaats en stuurt bij waar nodig. Ook andere begeleiders nemen de tijd om uitleg te geven. “Je begint met kleine dingen", zegt Sil. “Schoonmaken, onderdelen monteren. En uiteindelijk werk je aan motoren." Wessel: “Jong geleerd is oud gedaan”. Ze voelen zich serieus genomen. “Je hoort erbij. Het is dan wel vrijwilligerswerk, maar het is eigenlijk meer een hobby geworden.”

Legertruck besturen

Naast hun inzet in het museum hebben beide jongens nog bijbanen. Wessel werkt in de bollenteelt en bij zijn oom in de pioenen. Sil is actief bij een mechanisatiebedrijf. Toch maken ze tijd vrij voor het museum. “We vinden het gewoon schitterend", zegt Wessel. Wat ze nog graag willen? Sil hoeft niet lang na te denken: “Zelf rijden.” Een legertruck besturen lijkt hem het hoogtepunt. Wessel lacht: “Dan moeten we eerst ons rijbewijs halen. En ook nog een vrachtwagenrijbewijs.”

Ze nemen ruim de tijd voor de rondleiding en poseren graag tussen de legertrucs. In een tijd waarin oorlog soms akelig dichtbij komt via het nieuws laten twee Westfriese tieners zien dat ook met je handen kunt herdenken. Door te sleutelen aan rijdend erfgoed houden ze verhalen levend.

Deel blogpost

Gerelateerde blogposts

Kinderburgemeester Dex zwaait af

| Doe es gewoon vrijwillig

Na een jaar volledige inzet voor het milieu, de dieren en de inwoners van Koggenland draagt kinderburgemeester Dex Beemsterboer (11 jaar) zijn werk over aan een opvolger. ‘Het is goed dat kinderen zich ook uitspreken, niet alleen volwassenen’, zegt hij. ‘Kinderen kijken met een andere blik naar de wereld.’ Hij zegt het eerlijk: toen hij begon als kinderburgemeester van gemeente Koggenland wist hij niet precies wat het allemaal zou inhouden. Dex: ‘De vorige kinderburgemeester gaf een presentatie op mijn school in Obdam. Zij vertelde vooral over de projecten die ze met de kinderraad had gedaan in het afgelopen jaar. Dat sprak me meteen aan, daarom heb ik me aangemeld voor de kinderraad. Maar dat er nog zoveel bij kwam kijken, wist ik niet.’ Niet verlegen Want hij werd als kinderburgemeester ook uitgenodigd om bijvoorbeeld een technologiezaal in de nieuwe bibliotheek te openen. Om een sport- en spelmiddag in een verzorgingstehuis op te luisteren. En om op de nieuwjaarsreceptie van de gemeenteprijzen uit te reiken aan de Koggenlanders van het Jaar. ‘En op de Dodenherdenking heb ik een gedicht voorgedragen. Dat vond ik wel spannend, je wilt je natuurlijk niet verspreken. Het was allemaal wel erg leuk, ook het praten met mensen en handjes schudden. Je moet niet verlegen zijn als je kinderburgemeester wilt worden, dat heb ik wel gemerkt.’ Samen alles zelf doen Dex heeft zich, samen met de kinderraad, afgelopen jaar ook ingezet voor de dieren. Ieder jaar werkt de kinderraad aan een project. Dit jaar koos de kinderraad het thema dieren. Met een fancy fair, met allemaal leuke spelletjes, hebben ze geld opgehaald voor Wildopvang De Bonte Piet en Dierenambulance Hoorn. ‘Alles hebben we zelf bedacht en geregeld, van het ontwerp en de verspreiding van de flyers tot het meehelpen bij het schminken. Daarom waren we extra trots dat we een mooie cheque konden overhandigen aan onze twee goede doelen.’ De kinderburgemeester had ook wat nieuwe ideeën voor de gemeente Koggenland. Speeltuinen voor grotere kinderen, bijvoorbeeld. ‘Veel speeltuintjes zijn voor kleine kinderen. Voor kinderen van mijn leeftijd is dat niet leuk. Wij willen liever een groter klimtoestel of een tokkelbaan. En als we toch bezig zijn: waarom zijn er geen speeltuinen voor grote mensen? Iedereen moet toch meer bewegen om gezond te blijven?’ Extra leuke schooldag Maar kinderburgemeesters doen echt wel meer dan lintjes doorknippen en gedichten voordragen, vertelt hij. ‘Eens per jaar wordt een dag speciaal voor kinderburgemeesters georganiseerd in Den Haag. Daar kwam ik meer dan honderd collega’s tegen. Er werden workshops georganiseerd, bijvoorbeeld over veiligheid, over slimme keuzes maken of over omgaan met geld. Het leek op een schooldag, maar dan extra leuk.’ In Nederland hebben 160 gemeentes een kinderburgemeester, en dat worden er steeds meer. Een goede zaak, volgens Dex. ‘Het is goed dat kinderen zich ook kunnen uitspreken, niet alleen volwassenen. Wij kijken toch op een andere manier naar de wereld. Het is goed als onze mening wordt gehoord.’ Einde van een jaar In tegenstelling tot de grote-mensen-burgemeester blijft een kinderburgemeester maximaal een jaar aan. Dex neemt dus afscheid van zijn taak als junior burgervader. Jammer, vindt hij. ‘Ik heb heel veel geleerd. Maar goed, ik zit nu in groep 8 en de kinderburgemeester is altijd iemand uit groep 7. Elk jaar komt er een nieuwe kinderraad, die dan ook weer een nieuwe kinderburgemeester uitkiezen.’ Nu hij heeft geproefd aan het werken voor de gemeente, denkt hij aan een loopbaan in het gemeentebestuur of de politiek? Dex weet het nog niet. ‘Acteur lijkt me ook leuk. Of chefkok.’

Lees meer

Met haar tuinhelden houdt Esther alles groen

| Doe es gewoon vrijwillig

Paarse en rode salvia, nog wat herfstbollen, Oost-Indische kers: zelfs aan het einde van het tuinseizoen groeit en bloeit er nog van alles in de tuin van Esther Ritman. Jammer genoeg groeit het onkruid ook goed op vruchtbare klei achter de dijk van Venhuizen. Gelukkig, ze krijgt hulp van twee tuinhelden om haar tuin goed bij te houden. ‘Een confetti-tuin’ noemen haar vrienden de tuin van Esther. Weinig gras of tegels, maar vooral groen en veel bloemen, die bijna het hele jaar voor kleur zorgen. “Toen ik het huis negen jaar geleden kocht, was de tuin wat donkerder door sparren, maar de contouren en de structuur was er al. Ik ben lekker aan de slag gegaan met veel bloemen en bloeiende planten. Licht en kleur wilde ik creëren. En ik doe het allemaal zelf.” Elke dag tuinieren Tijdens covid moest Esther, net als zoveel mensen, meer thuis werken. De tuin had de tijd van z’n leven. “Ik heb een nieuw bloemenperk aangelegd, achterin, en nog meer nieuwe bloemen geplant. Veel werk? Absoluut, ik denk dat ik elke dag in de tuin zou kunnen werken en dan is het nog niet af.” Maar elke dag tuinieren zit er helaas niet in. Esther werkt tegenwoordig als uitvaartondernemer en ze is schrijver van levensboeken. Haar werk heeft pieken en dalen, soms is het juist druk als de tuin veel aandacht vraagt. “Afgelopen voorjaar zag ik dat de haagwinde m’n bloemenperk aan het wurgen was, nadat ik daar een paar weken niet had gewerkt. Ik besloot om daar dan maar een zithoek te maken, met de stenen die ik nog had. Maar hoe kon ik dat in mijn eentje doen? En hoe moest ik de rest bijhouden? Ik heb artrose in mijn handen, dus knijpende bewegingen of het bedienen van zware apparaten gaat niet altijd. Soms doet werken in de tuin teveel pijn.” Ninja in het onkruid Via Vrijwilligerspunt Westrfriesland vond ze twee tuinvrijwilligers, ze noemt ze haar ‘tuinpatser’ en ‘tuinninja’. “Michel kwam bij me langs en liep een rondje met me door de tuin. Hij zag dat ik al een frees had gehuurd om dat overwoekerde bloemperk aan te pakken. ‘Dat ga ik voor je doen’, zei hij. De week erna heeft hij dat gedaan. Een zandlaag erop, ik heb er later een tuinkleed op gelegd, en ik was in elk geval van dat onkruid af. Hij heeft nog geen tijd gehad om de klinkers erin te leggen, want hij heeft het ook druk. Wie weet word ik zelf nog creatief.” En haar tweede tuinvrijwilliger is een echte tuinninja. “Bij de kennismaking gingen haar handen al naar het onkruid”, zegt Esther. ‘”Thea heeft dat gewoon in zich. We hebben samen de mooie planten in de tuin gezet die ik van mijn zus had gekregen toen ze ging verhuizen. En ze is regelmatig langs geweest om onkruid te wieden. Het liefst werk ik met haar mee, als dat uitkomt en de artrose geen roet in het eten gooit. Dan praten we tijdens het werk over de planten en de andere tuinen waar Thea werkt. We wisselen ook planten uit, heel leuk.” Samen aan de slag De lente en de zomer zijn drukke tijden voor mensen met een tuin, maar inmiddels gaan we richting winter en wordt alles wat kaler en stiller. Nee hoor, niet bij Esther. “Zelfs nu bloeit er nog van alles”, vertelt ze. “En als ik, zoals afgelopen weken, druk ben geweest met mijn werk, mis ik mijn tuin echt. Ik voel dat ik het nodig heb om buiten bezig te zijn, mijn handen in de aarde te steken. Gelukkig komt Thea vanmiddag. Er is nog heel wat te doen, dus fijn dat we weer lekker samen aan de slag gaan.” Hulp Dichtbij Wil jij ook tuinvrijwilliger worden? Kijk op de vacaturepagina van onze afdeling Hulp Dichtbij en meld je aan als vrijwilliger. Bellen kan ook: 0229-216499 of stuur een mail naar [email protected] .

Lees meer

Kringloop Dromehof verkoopt een goed gevoel

| Doe es gewoon vrijwillig

Vrolijke mensen, mooie winkel, leuke spullen, gezellig contact met de klanten én met de collega’s: Maaike heeft genoeg redenen om elke week als vrijwilliger te werken bij kringloopwinkel Dromehof in Zwaag. En bovendien: elke werkdag komt ze weer met iets leuks thuis, vertelt ze. ‘Deze kandelaar, moet je kijken. Perfecte decoratie voor een feestje binnenkort.’ Je valt van de ene verbazing in de andere als je een rondje door kringloopwinkel Dromehof loopt. Rijen boeken staan netjes in de kast, in de stellingkasten erachter servies, glazen, knutselspullen, elektrische apparaten, koekblikken, knuffels, potten en pannen, allemaal netjes gesorteerd. En op de tweede verdieping: rijen met kledingrekken, allemaal netjes en zo goed als nieuw. In lage kasten staan pumps, gympen, laarzen, noem het maar op. ‘Iedereen kan hier winkelen’, vertelt vrijwilliger Maaike. ‘Als ik een dag aan de kassa werk, zie ik de hele samenleving voorbijkomen. Sommige mensen komen elke week, even kijken of er nog iets voor ze bij zit. Een moeder en dochter kwamen laatst samen winkelen, voor een paar tientjes gaan ze met tassen vol nieuwe kleding weer naar huis. Ouders kopen hier speelgoed voor hun kinderen.’ Gezellig samen De medewerkers weten inmiddels wat goed werkt in de winkel, en wat niet. ‘In de zomer zorgen we ervoor dat we voldoende emmers, strijkplanken, borden, theedoeken, bestek en pannen hebben. Jongeren die op kamers gaan omdat ze gaan studeren, kunnen dan voor weinig geld alles inslaan wat ze nodig hebben. En richting december zetten we alle bordspellen voor in de winkel. Dit is het seizoen van lekker binnen samen spelletjes doen, en die koop je hier voor een prikkie.’ Spierballen welkom Achter de winkel worden alle binnengekomen goederen gesorteerd. Er zijn een paar stelregels: alles wat vies of kapot is, gaat niet de winkel in. ‘Laatst vonden we een kunstgebit, dat hebben we ook weggegooid. Ja, de gekste dingen kom je tegen’, zegt de medewerker die aan het uitzoeken is. Stapels kleding wachten erop om gesorteerd te worden. ‘We hebben een medewerker die dat heel leuk vindt. Zij zorgt ervoor dat de kledingafdeling zo netjes is. Maar ze kan wel een collega gebruiken. Hier komen we ook de mooiste dingen tegen, sommige kleding met de prijskaartjes er nog aan.’ Ook medewerkers (met spierballen) voor de ophaaldienst zijn van harte welkom, net als kassamedewerkers voor het weekend. Iedere medewerker hier kent de verleiding: een boek wat ze niet kunnen laten liggen, een nieuw colbertje dat geweldig staat, leuk speelgoed voor de kleinkinderen. ‘Ik kom bijna elke werkdag met iets nieuws thuis’, zegt Maaike. ‘En rond de kerstdagen koop ik een stapeltje borden en wat extra bestek, als we veel eters verwachten. Vorig jaar kwam iemand die zeven gourmetstellen nodig had voor een kerstfeestje. Ja, waarom niet? Bij ons is dat niet duur.’ IJsjes uitdelen en een minibieb De opbrengsten van de kringloop gaan naar het goede doel: eenzame en hulpbehoevende ouderen. Dat regelt Dromehof allemaal zelf, vertelt oprichter Entenie Kleerekoper. ‘We bedenken activiteiten en voeren ze zelf uit, zoals ijsjes uitdelen bij een verzorgingshuis, een bingo-middag met mooie prijzen of een uitstapje.’ Maaike: ‘We maken mooie kerstpakketten en laatst hebben we een mini-bieb gemaakt voor een verzorgingshuis: een boekenkast met allemaal leuke boeken erin.’ Juist die acties voor het goede doel maken van Dromehof een bijzondere kringloopwinkel, zegt Entenie. ‘Je weet zeker dat er niks aan de strijkstok blijft hangen. We laten zien wat we doen en waar we voor staan. En dat zorgt ervoor dat mensen graag hun spullen bij ons wegbrengen en bij ons winkelen, ze weten dat het allemaal goed terecht komt.’ Word vrijwilliger bij Dromehof! Lijkt het je leuk om vrijwilliger te zijn bij Dromehof? Reageer dan op een van de vacatures! Klik hier voor alle vacatures.

Lees meer