Post | juni 2024 | Doe es gewoon vrijwillig | 3 min lezen

De magie van About A Jacket: borduren verbindt

Waar kunnen vrouwen op een ontspannen manier Nederlands leren, terwijl ze ook werken aan hun sociale contacten? Terwijl ondertussen het ene na het andere prachtige borduurwerk onder hun handen ontstaat? Bij About A Jacket, het borduuratelier aan het Dampten, werken elke week bijna 45 vrouwen aan gezamenlijke borduurprojecten. Bijna bij toeval ontdekte initiatiefnemer Marilou Evelo de verbindende kracht van naald en draad.

Op de eerste borduurdagen zag Marilou Evelo het gebeuren: deelnemers kwamen binnen en er was direct een connectie. ‘De vrouwen begrijpen elkaar zonder een woord te zeggen’, zegt ze. ‘Ze spreken niet dezelfde taal, maar ze herkennen elkaars verhaal. Dat is de kracht van About A Jacket; het haalt vrouwen uit hun isolement.’ Nu is het borduuratelier vier dagen per week open. Elke dag schuiven acht tot twaalf vrouwen aan de grote tafels om verder te gaan met hun borduurwerk, soms zelfs meer. ‘We werken aan gezamenlijke projecten, bijvoorbeeld de speciale geborduurde jasjes die we elk jaar voor Vrouwendag maken. Afgelopen jaar hebben we een jasje gemaakt voor Adelheid Roosen, dat ze op vrouwendag feestelijk in ontvangst heeft genomen.’

Borduren is het middel

Het borduuravontuur van Maryloe begon jaren geleden, toen ze als mode-ontwerper contact had met kledingateliers in Zuid-Amerika. Het plan was om daar een samenwerking op te zetten met een borduuratelier om geborduurde jasjes te maken. ‘Samenwerken met mensen aan de andere kant van de wereld was lastiger dan ik dacht. Daarom heb ik een borduuratelier opgezet in Nederland. Op zoek naar mensen die kunnen borduren, dacht ik aan nieuwkomers. Mijn idee was een bedrijf waar iedereen wat aan had: de mensen die de producten kopen, en de mensen die ze maken. Zo is About A Jacket begonnen. Het bleek onmogelijk om er een winstgevend bedrijf van te maken, maar ik merkte het positieve effect van samen borduren bij de deelnemers. Borduren is niet het doel, het is het middel.’

Eerst rijgsteken, en dan verder

Via WerkSaam Westfriesland, taalschool Edinova, NewBees, of als introducée komen de deelnemers bij About A Jacket terecht. Met behoud van uitkering kunnen de vrouwen aan de slag. ‘Hoe heet je? Waar kom je vandaan? Kun je borduren? Uitgebreider is de intake niet. En zelfs als vrouwen ‘nee’ antwoorden op de laatste vraag, kunnen ze meedoen. Dan beginnen we bij de rijgsteken en vanaf dat punt leer je het vanzelf. We gaan gewoon beginnen.’

Inmiddels werken in het atelier vrouwen uit conflictgebieden in Oost-Afrika en (centraal) Azië. Vrijwilligers houden de gesprekken op gang, zodat de deelnemers tijdens het werken hun beheersing van het Nederlands kunnen verbeteren. Want tijdens het borduren wordt er volop gekletst en gelachen. ‘Hier werken alleen vrouwen. Daardoor is het borduuratelier een veilige plek voor iedereen. We hebben ook wel eens nagedacht om ook mannen te laten meewerken, maar dat pakt niet goed uit. De vrouwen die hier komen voelen zich dan niet op hun gemak en de dynamiek in de groep verandert direct. Jammer, want voor de emancipatie zou het ook goed zijn als mannen zich kunnen aansluiten. Emancipatie is geen vrouwenzaak, ook mannen moeten emanciperen.’

Jasje voor Agatha

Onlangs kreeg About A Jacket een prachtig cadeau van Abovo. Via de Westfriese Beursvloer, dat jaarlijks georganiseerd wordt door Vrijwilligerspunt, kwam Abovo in contact met het borduuratelier. Het mediabureau maakte een kunstwerk, waarbij een geborduurd jasje werd gefotoshopt op een antiek portret van Agatha van Foreest. ‘We hebben speciaal voor haar een jasje gemaakt. Ze was de dochter van regent Nanning van Foreest, een machtige man in West-Friesland in de achttiende eeuw. Toen haar echtgenoot overleed, dongen veel mannen uit de regio naar haar hand. Maar de schatrijke Agatha koos voor een huwelijk uit liefde met de tuinman, die van aanzienlijk lagere stand was dan zijzelf en ook nog eens jaren jonger. Ze verhuisden, samen met haar kinderen, naar de Beemster. Voor haar maakten we een jasje met een speciale scheurtechniek, om te laten zien dat Agatha uit haar keurslijf is gebroken. De linnen mouwen verwijzen naar de eenvoudige afkomst van Jan, haar tweede man. We hebben er bloemen en tortelduifjes op geborduurd als symbool voor hun liefde.’

Dankzij Carolien Vloeijberghs van Abovo draagt Agatha het jasje nu, op het bewerkte portret lijkt ze in het prachtige kleding een stuk comfortabeler dan in de strakke zijden jurk uit die tijd. Het hangt nu in het atelier en glimlacht, heel beschaafd, naar de bordurende dames die er ook morgen weer aan de slag gaan. ‘Natuurlijk hebben we ook verloop. Vrouwen die na een tijdje naar betaald werk doorstromen of iets anders gaan doen. Maar van mij hoeft niemand weg. Het is allemaal veel te leuk.’

Het borduuratelier maakt niet alleen die bijzondere jasjes voor Agatha van Foreest en Adelheid Roosen, maar ook kleinere borduurwerken. ‘We borduren bijvoorbeeld telefoontasjes, erg leuk. En we hebben geborduurd op spijkerjasjes, een mooie manier om van een doodgewoon jasje iets bijzonders te maken.’

Deel blogpost

Gerelateerde blogposts

Buurtgezinnen helpen gezinnen in de knel

| Doe es gewoon vrijwillig

Loopt het om een of andere reden niet lekker thuis? Dan kan Buurtgezinnen uitkomst bieden. Het is een nieuw initiatief in Enkhuizen, waarbij gezinnen die vastlopen, kunnen rekenen op hulp van gezinnen in de buurt. ‘Eigenlijk gaan we weer terug naar vroeger, toen buren en familieleden in de buurt een helpende hand konden toesteken,’ zegt coördinator Melissa Deenstra. Er kunnen allemaal redenen zijn waarom een gezin even niet lekker draait. De relatie van de ouders staat onder spanning, bijvoorbeeld. Of een van de kinderen heeft een intensieve zorgvraag, waardoor de andere kinderen in het gezin een beetje ondersneeuwen. In zo’n situatie kun je als gezin hulp inroepen van Buurtgezinnen. ‘Je kunt het vergelijken met de hulp van buren, zoals dat vroeger ging. Toen was het doodnormaal om de buurtkinderen op te vangen als het thuis niet zo lekker ging,’ vertelt coördinator Melissa Deenstra. ‘Tegenwoordig lijkt de samenleving meer individualistisch, de drempel om hulp te vragen aan de buren is hoger. Buurtgezinnen doorbreekt dat. Gezinnen die hulp nodig hebben, kunnen zich bij ons melden. Wij zoeken dan een gezin in de buurt dat af en toe kan bijspringen.’ Schuif een stoel bij Buurtgezinnen is een nieuw initiatief in Enkhuizen, maar niet in Nederland. Inmiddels loopt het project al in honderd gemeenten en dat aantal groeit snel. In Enkhuizen hebben zich nu vier gezinnen gemeld die hulp kunnen gebruiken, vertelt Melissa. ‘Gelukkig zijn er ook steungezinnen die zich aanbieden. Nieuwe aanmeldingen zijn altijd welkom.’ Dat hoeven niet altijd ouderwetse gezinnen te zijn, alleenstaande moeders, opa’s en oma’s of enthousiaste puberouders kunnen zich ook aanmelden, als ze maar affiniteit met kinderen en opvoeden hebben. Wat verwacht Buurtgezinnen van zo’n steungezin? ‘De hulp is laagdrempelig. Als steungezin ga je geen ingewikkelde gesprekken voeren met ouders en kinderen, je hoeft de kinderen niet op te voeden en ook niet elke keer allerlei activiteiten te organiseren. Een kind draait gewoon mee in het gezin. Gaan jullie met de hele ploeg naar Ballorig, dan is dat gezellig. Maar samen naar de supermarkt is ook prima. Schuif een stoel bij, zet een bordje extra op tafel, dat is het.’ Vrijwilligerswerk met z’n allen Buurtgezinnen is vrijwilligerswerk waar een heel gezin tegelijk aan meedoet. ‘Vaak is er eentje in het gezin die het voortouw neemt,’ merkt Melissa. ‘Maar het hele gezin doet mee, je doet dit echt samen. Bij het matchen van gezinnen kijken we naar de leeftijd van de kinderen in het gezin, het is leuk als dat aansluit. Een samenwerking tussen de gezinnen begint met een proefperiode van twee maanden. Daarna gaan we elk half jaar evalueren. Zo houden we in de gaten: past het allemaal nog goed. Na twee jaar besluiten we: gaan we dit voortzetten of gaan we wat veranderen? De situatie kan natuurlijk veranderen, zowel bij het steungezin als het vraaggezin. En als kinderen groter worden, verandert hun interesse ook.’ Het doel van Buurtgezinnen: verdere hulpverlening voorkomen. ‘We merken dat het werkt. Door hulpvaardige mensen in de buurt hoeft geen andere hulpverlening te worden ingeschakeld. Toch mooi als je daaraan kunt bijdragen?’

Lees meer

Heidi regelt het vrijwilligerswerk van s.v. Enkhuizen

| Doe es gewoon vrijwillig

Wat zou een voetbalvereniging zijn zonder vrijwilligers? Een peperdure sportclub en knap ongezellig bovendien. Dat weet Heidi Stapper, vrijwilligerscoördinator bij s.v. Enkhuizen, maar al te goed. ‘Met z’n allen zorgen we ervoor dat het hier goed draait.’ Voetbalvereniging s.v. Enkhuizen bestaat vanaf 2021. De vereniging ontstond door een fusie van twee andere voetbalclubs. Heidi kent de vereniging nu een paar jaar, vanaf het moment dat haar jongste zoon Denn ging voetballen in het kabouterteam. ‘Vrij snel volgde mijn oudste zoon. Zelf ben ik helemaal niet sportief, maar de kinderen vinden het leuk dat ik bij hun club betrokken ben. Ik hou ervan om mee te denken en dingen op te lossen. Daarom werd ik door de vereniging gevraagd of ik kon helpen met het coördineren van het vrijwilligerswerk.’ Blad van het gras De vereniging heeft mazzel; een grote groep vrijwilligers zet zit in voor de voetbalclub. ‘Ik denk dat we zo’n 250 vaste vrijwilligers hebben. Bijvoorbeeld in de herfst halen vrijwilligers van de facilitaire dienst elke dag afgevallen bladeren van het gras. En we hebben veel meer vrijwilligerstaken, variërend van helpen in de kantine, fluiten van wedstrijden, helpen bij de trainingen en andere klusjes.’ De ouders van kinderen die sporten worden gevraagd om een paar uur te helpen. ‘Zes uur per jaar, verdeeld over twee diensten. Schoonmaken van de kleedkamers, bijvoorbeeld, helpen in de keuken of in de kantine. Broodnodig om de vereniging te laten draaien, maar het is ook gezellig. Bij het schoonmaken drinken we vaak een kopje koffie, zo leer je elkaar een beetje kennen.’ Keepertrainer Heidi betrok sinds vorig seizoen ook de jongeren bij het vrijwilligerswerk voor de vereniging. ‘Zij kunnen helpen bij de trainingen, of als coach van een jonger team. Onze oudste zoon Kell is een van de jongste trainers van de vereniging, vorig jaar gestart bij de JO7 als assistent en nu meeverhuisd naar JO8. Ook voor andere jongeren is er plek genoeg. We zijn bijvoorbeeld hard op zoek naar keepertrainers. Dankbaar werk. Hun inzet wordt enorm gewaardeerd door de jongere spelers. Zo houden we de kennis van de vereniging in de vereniging!’ Helpende handen Een vereniging zoals dit draait bijna helemaal op vrijwilligers. Ze zijn onmisbaar, weet Heidi: ‘Als we niet op onze vrijwilligers konden rekenen, zou het veel duurder worden om hier te sporten.’ En er is nog plek voor extra helpende handen. ‘Ook het bestuur van de vereniging is honderd procent vrijwillig. We vergaderen ongeveer eens in de maand, afhankelijk van de drukte. We zoeken nog twee nieuwe bestuursleden, dus als mensen zich willen aanmelden; graag!’

Lees meer

Liesbeth leert kinderen liefde voor lezen

| Doe es gewoon vrijwillig

Ze was kleuterjuf, ze is nu voorleesheld: Liesbeth van Eik heeft al vier gezinnen de liefde voor kinderboeken bijgebracht. ‘Ik lees niet alleen maar voor,’ zegt Liesbeth. ‘Ik doe ook taalspelletjes en zing liedjes met de kinderen.’ Het project Samenvoorlezen van Vrijwilligerspunt Westfriesland koppelt voorlezers aan gezinnen met kinderen die een taalachterstand hebben. Twintig weken lang gaat de voorlezer een uurtje per week bij het gezin thuis voorlezen. Door samen te gaan lezen, maakt de taalontwikkeling van de kinderen, die vaak Nederlands als tweede taal leren, een grote sprong. Dat merkt Liesbeth van Eik tenminste in de vier gezinnen waar ze heeft voorgelezen. ‘In elk gezin waren meerdere kinderen, die allemaal mee wilden doen met het voorlezen. Gezellig, de kleinste op schoot en de rest ernaast, boek open en daar begint het avontuur.’ Televisie uit, boek open Liesbeth heeft altijd gewerkt als onderwijzeres bij de kleuters. Daarom weet ze heel goed hoe ze het voorlezen leuk kan maken en de kinderen erbij kan betrekken. ‘Het is handig als je wat regels kunt afspreken met elkaar, maar dat kan natuurlijk niet als je nog maar net bij een gezin over de vloer komt. Pas na een paar weken kun je vragen of de televisie uit mag tijdens het voorlezen. En proberen of de kinderen op de bank kunnen blijven zitten, ook al lukt dat niet altijd.’ Ze weet ook dat vooral de kleintjes maar een korte aandachtsboog hebben. Dan is een uur lang voorlezen te lang. ‘Ik wissel dat af met taalspelletjes. Of we zingen samen liedjes. Daar leer je ook goed Nederlands van.’ Zo weet ze zelfs verlegen kinderen uit hun tent te lokken. ‘Ik las voor bij een gezin waar het jongste niks zei. Ze lachte wel, ze wilde graag naar het voorlezen luisteren maar ze bleef helemaal stil. Ja, als dat kindje dan met een geheugenspelletje na een paar weken toch zomaar wat zegt, vind ik dat prachtig.’ Samen lezen Tip van Liesbeth voor andere voorlezers: kies plaatjesboeken. ‘Je hebt van die zoekboeken, waar op elke pagina van alles gebeurt. Met kleine kinderen kun je samen kijken of ze de kat op de afbeelding zien, of waar Waldo is. Grotere kinderen verzinnen hele verhalen gebaseerd op de plaatjes.’ Pas ontdekte Liesbeth de zogenaamde Samenlezers. ‘Een van de kinderen die ik nu voorlees, vindt dat geweldig. Om en om lezen we een stukje, de tekst die ik lees staat in het groen en haar zinnen zijn in het blauw. Die boeken halen we in de bibliotheek.’ Want dat hoort ook bij de voorleeslessen van Liesbeth: een bezoekje aan de bieb. ‘De drempel om de bibliotheek te bezoeken kan best hoog zijn. Ik leg aan de ouders en kinderen uit hoe het werkt met boeken uitlenen, zodat mensen daarna zelf boeken kunnen uitzoeken en meenemen. Een app op je telefoon stuurt herinneringen als de boeken moeten worden ingeleverd, handig. De kinderen duiken meestal meteen op de kleurplaten en ze zoeken boeken uit die we al een keer hebben gelezen. We zoeken dan samen naar boeken die net zo leuk zijn, maar die we nog niet kennen. Dat houdt het spannend.’ Diploma Aan het einde krijgen de kinderen een voorleesdiploma. Daar zijn ze ontzettend trots op. En dan: door naar het volgende gezin. ‘De gezinnen vinden het jammer dat ik vertrek. Vraag maar opnieuw aan bij Samenvoorlezen, zeg ik dan. Misschien kom ik nog een keertje.’

Lees meer

Post | juni 2024 | Doe es gewoon vrijwillig | 3 min lezen

De magie van About A Jacket: borduren verbindt